Poniżej wpisz imię (np. "piotra", "weroniki") dla którego daty imienin chcesz wyszukać.

Imieniny Katarzyny

Imieniny Katarzyny wypadają w następujące dni:

2 Luty,

13 Luty,

22 Marzec,

24 Marzec,

1 Kwiecień,

29 Kwiecień,

30 Kwiecień,

9 Maj,

15 Wrzesień,

25 Listopad,

30 Grudzień,

31 Grudzień.

Imię Katarzyna trafiło do Polski z łaciny, a oryginalnie wywodzi się od greckiego słowa oznaczającego "czysty" lub "bez skazy". Obecnie znajduje się ono na siódmym miejscu co do popularności w naszym kraju, zajmując trzecie miejsce wśród imion żeńskich. Noszone przez około 600 000 pań w Polsce.

Historia

Imię to znane było w naszym kraju już w czasach średniowiecznych w bardzo różnych formach. Najpopularniejsze z nich, to: Kachna, Katarzyna, Katarzena, Katuszka. Pojawiało się w dokumentach już od początku XII wieku i przez stulecia znajdowało się wśród najpopularniejszych imion żeńskich. Ostatnia fala popularności to lata 60. XX wieku. Obecnie wśród nowonarodzonych dzieci nadawane jest względnie rzadko – zajmuje 32 miejsce pod względem popularności. Średniowieczne źródła informują nas o takich formach i zdrobnieniach jak wspomniana wcześniej Kachna, Katerzena, Katarzena, Kasza, Katka, Katusza, Kata czy Kaszka.

Jak inaczej mówimy na Katarzynę?

Katarzyna to inaczej Kaśka, Kasia, Kasieńka, Kasiunia.

Kogo wspominamy?

Wśród wielu kobiet upamiętnionych przez Kościół wymienić można takie postacie, jak na przykład: męczennicę św. Katarzynę Aleksandryjską, brygidkę św. Katarzynę Szwedzką, mistyczkę św. Katarzynę z Genui, zakonnicę św. Katarzynę Drexel, męczennicę bł. Katarzynę Faron oraz umęczoną w czasach rewolucji francuskiej bł. Katarzyna Cottenceau. Dla Kościoła Katolickiego w szczególności zasłużyły się dwie Katarzyny: św. Katarzyna Aleksandryjska i św. Katarzyna ze Sieny.

św. Katarzyna Aleksandryjska

Męczennica, jedna z najbardziej rozpoznawalnych świętych chrześcijaństwa. Wchodzi w skład Czternastu Świętych Wspomożycieli, czyli wąskiego kręgu najważniejszych świętych. Patronuje bardzo wielu grupom, jest pod tym względem chyba rekordzistką. Jest patronką dziwic, żon, grabarzy, fryzjerów, kołodziejów, garncarzy, piekarzy, drukarzy, studentów, bibliotekarzy, filozofów i wielu innych, których nie będziemy wymieniać. Jest także patronką Cypru i Sorbony. O życiu Katarzyny wiemy sporo, ale nie jesteśmy w stanie rozróżnić prawdy od legend. Historycy pozostają zgodni co do tego, że była kobietą niezwykle urodziwą, że zmarla jako dziewica, a jej śmierć była okrutna. Katrzyna ze względu na to jak piękną i mądrą panną była, odrzucila zaloty wszystkich adoratorów, ponieważ nie spełniali jej czterzech warunków odnośnie współczucia, bogactwa, mądrości i urody. Jedynym, który te warunki spełniał był Jezus Chrystus. Według wierzeń chrześcijan miał ukazać się we śnie Katarzyny i zalożyć jej na palec złotą obrączkę, co stanowiło swego rodzaju mistyczne zaślubiny. Zaślubiny te stały się popularnym motywem za czasów renesansu, z którym zetknąć możemy się w malarstwie Memlinga, Van Dyck’a, Lotta, Besozza, Paoliniego, Lucasa Cranacha i innych wybitnych twórców. Cesarz Maksencjusz był zauroczony urodą i inteligencją Katarzyny. Miał jej zaproponować ślub i połówę królestwa, o ile mocno wierząca Katarzyna odda cześć bałwanom. Katarzyna przyjęła propozycję z odrazą, czym ubliżyła ówczesnej elicie rządzącej. Wszystko co wiemy o św. Katarzynie pochodzi z przekazu ustnego. Ze względu na brak zachowanych pism, niektórzy kwestionują żywot św. Katarzyny, twierdzą jakoby w ogóle miała nie istnieć. W.D. Czystiakow przekonuje w swojej ksiązce, że święta męczennica Katarzyna, to w istocie Hypatia, która została w bestialski sposób zamordowana przez chrześcijańską hałastrę. Za faktem, iż Hypatia i św. Katarzyna to ta sama osoba ma świadczyć między innymi pochodzeniu obu kobiet z Aleksandrii. Hypatia była kobietą nieprzystającą do swoich czasów, ponieważ była wybitna w dziedzinach nauki takich jak matematyka, astronomia, zajmowala się przy tym filozofią i była piękna. Jej koniec był spowodowany płcią oraz objęciem biskupstwa przez Cyryla. W chrześcijaństwie kobieta nie mogla pełnić tak ważnej roli i nauczać innych. Cyryl podczas kazań miał ją zniesławiać, co spowodowało niechęć aleksandryjskich chrześcijan względem jej osoby. Podjudzeni przez Cyryla mieli zamordować ją w 415r. Jak było naprawdę? Tego prawdopodobnie nigdy się nie dowiemy. Faktem pozostaje jednak, że św. Katarzyna jest jedną z czołowych postaci w panteonie świętych chrześcijańskich.

św. Katarzyna ze Sieny

Urodziła się w 1347r. we włoskiej Sienie. Nie opanowała płynnej umiejętności pisania i czytania, dlatego jej listy i doświadczenia były spisywane przez Rajmunda z Kapui. Pochodziła z ogromnej rodziny, była przedostatnim dzieckiem Jakuba Benincasy i Lapy Piangenti. Miała dwadzieścioro czworo rodzeństwa. Miała siostrę bliźniaczkę, jednak ta zmarła tuż po narodzinach. Katarzyna od najmłodszych lat wyróżniała się pobożnością. Jej matka namawiała ją do prowadzenia życia takiego jak jej rówieśniczki, jednak ona zapragnęła oddać się Bogu. W wieku 12 lat ścięła włosy i ropoczęła ascetyczny żywot. Chciała spędzać czas w odosobnieniu, a ze względu na to, że w rodzinnym domu było to niemożiwe, przeniosła się do celi w zakonie. Mimo trudności jakie sprawiali jej rodzice, w wieku 16 lat wstąpiła do tercjarek dominikańskich i wiodła surowe życie, w którym mogła oddawać się modlitwom. Była wielką mistyczką, często doświadczała obecności Pana Jezusa. W czasach epidemii dżumy nie zważając na ryzyko zarażenia się chorobą, niosła pomoc chorym. W 1375r. pojawiły się u niej stygmaty w formie krwawiących promieni, które były niejako nagrodą za jej niezłomność w walce z czarną śmiercią. Była wielką siewczynią pokoju i mediatorką. Za jej sprawą Rzym ponownie stał się miejscem pobytu papieży, którzy rezydowali przez długie lata w Awinionie. Napominała hierarchów Kościoła Katolickiego by przestrzegali dekalogu. Nie obawiała się zwracać uwagi nawet samemu papieżowi. Była tą, która na powrót uzmysłowiła ludziom, że jedynym królem ludzkości jest Jezus Chrystus. Jej wizerunek obecny jest na freskach kościoła św. Dominika w Sienie, pochodzących z 1400r. Żyła w czasach wielkiej zapaści Kościoła Katolickiego i przyczyniła się do przywrócenia mu świetności.

Katarzynki

W Polsce mamy własną tradycję związaną z imieninami Katarzyny. Odbywa się ona w nocy z 24 na 25 listopada, czyli rozpoczyna się w przededniu wspominek św. Katarzyny Aleksandryjskiej, a kończy w dniu jej imienin. Tradycja ta skierowana jest do młodych mężczyzn, którzy odprawiają wróżby celem poznania przyszłej wybranki. Katarzynki bywają w związku z tym nazywane męską wersja Andrzejek. Tradycja ta jest obecnie bardzo mało znana, jednak niegdyś była powszechna i zakorzeniona w naszej kulturze. Do tej pory znaleźć można wierszyki, porzekadła i wróżby związane z tą tradycją.

Przykład wróżby:

  • Wskaż proszę wróżbo wybrankę
  • Żonę i przyszłą kochankę
  • Wyciągam karteczki cztery
  • Są jej imienia litery

Znane jest też powiedzenie: "W noc świętej Katarzyny pod poszuką są dziewczyny", które było częścią rytuału wkładania pod poduszkę przedmiotów należących do dziewczyn, celem przywołania proroczych snów.

Imię Katarzyna za granicą

Nietrudno zgadnąć, że imię Katarzyna popularne jest również poza granicami naszego kraju. W języku angielskim ma szczególnie wiele form, jak chociażby Catherine, Katherine oraz Katie. W Niemczech najpowszechniej wykorzystuje się formę Katharina, natomiast w Danii popularna jest forma Katrine. We Włoszech najczęściej spotykamy się z formami Caterina, Rina lub Catalina. Na Litwie z kolei Katarzyna to Kotryna, Katryna lub Katarina. Ogólnie rzecz ujmując, imię to jest dość często używane praktycznie we wszystkich krajach kręgu kultury chrześcijańskiej, w których imiona pochodzenia greckiego są powszechnie wykorzystywane. Polska nie jest więc tutaj żadnym wyjątkiem. Warto zwrócić uwagę, że nawet w obrębie jednego kraju istnieje wiele form tego imienia, co świadczy o jego dużej popularności w zamierzchłych czasach.

Postacie historyczne

Katarzyna Medycejska

Historia pamięta wiele postaci, które swoim życiem wzbudzały sensacje i kontrowersje poprzez brutalność, szaleństwo czy intrygi. Jedną z nich jest Katarzyna Medycejska (1519-1589), która miała aspiracje by obsadzić europejskie trony swoimi potomkami. Jednym z krajów, który padł ofarią jej planu była Polska, a to za sprawą Henryka Walezego. Jej niechęć do francuzów była spodowana w dużej mierze jej włoskim pochodzeniem. Obsadzenie syna Henryka na Polskim tronie miała na celu pozyskanie w Polsce sojusznika w walce z francuskimi kalwinami. Za jej sprawą dokonał się mord na przywódach hugenotów francuskich, podczas którego zginęło 3 tysiące osób. Do historii przeszedł pod nazwą nocy św. Barłomieja. Miała dziesięcioro dzieci z których trzech synów zostało królami, a trzy córki żonami europejskich władców.

Katarzyna II

Katarzyna II Wielka, żyła w latach 1729-1796. Władczyni znana z rządzenia twardą ręką i umiłowania do wiedzy. Oskarżana o doprowadzenie upadku polskiej państwowości. Była carycą Rosji, jednak wbrew niektórym opiniom nie była rosjanką. Urodziła się w Szczecinie, w rodzie niemieckim. Jej matką była Joanna von Holstein-Gottorp. Była odpowiedzialna za dokonanie przewrotu pałacowego, doprowadziła do zamordowania męża Piotra III i przejęła rządy na Rosją. Była zaangażowana w sprawy polskie, po śmierci Augusta III, nowym królem został Stanisław August Poniatowski, który rzekomo był jej kochankiem. Ograniczyła prawa szlachty, zezwoliła na handel chłopami i zsyłki na sybir, brała udział w rozbiorach Polski.

Katarzyna Aragońska

Żyła w latach 1485-1536. Urodzila się w Alcala de Henares w Hiszpanii. Od najmłodszych lat przygotowywana do roli żony króla. Przybyła do Anglii w 1501 roku, a zaledwie rok później zmarł książe Artur Ludlow, który był jej mężem. Ich ślub był planowany od roku 1487 przez ojców Ferdynanda II i Henryka VII, kiedy oboje byli jeszcze małymi dziećmi. Wokół samego ślubu w późniejszym czasie było sporo kontrowersji. Niektóre źródła donoszą, że byli tylko zaręczeni, jednak wiadomo, że uroczystość ślubna się odbyła. Katarzyna twierdziła natomiast, że jej małżeństwo z Arturem nie zostało skonsumowane. Nie mniej jednak, po śmierci Ludlowa, Katarzyna załamała się psychicznie, a ukojenia szukała w wierze. W tamtych czasach kobiety okazywały pobożność poprzez głodówkę, która rujnowała ich zdrowie. Postępowaniem Katarzyny zaniepokoił się nawet sam papież. Katarzyna poprosiła w liście swojego ojca Ferdynanda II Aragońskiego o przysłanie kapłana katolickiego, aby móc rozstrzygnąć swoje rozterki duchowe w ojczystym języku. Ślub Katarzyny z Arturem Ludlowem został uznany za nieważny, dzięki czemu w majestacie prawa mogła poślubić Henryka VIII, brata poprzedniego męża. Ślub był podyktowany interesami politycznymi, a relacje pomiędzy małżonkami nie układały się dobrze. W 1524r. pewne stało się, że Henryk nie spłodzi z Katarzyną syna, ponieważ przestali sypiać w jednym łożu. W 1531r. Katarzyna została oddelegowana z dworu, a na jej miejsce wprowadziła się Anna Boleyn, którą niedługo potem Henryk poślubił. Katarzyna resztę życia spędziła w areszcie domowym, do końca uważała się za żonę Henryka i królową Anglii. W świetle dzisiejszej wiedzy medycznej możemy z dużą dozą prawdopodobieństwa stwierdzić, że zmarła na raka, choć ówcześnie podejrzewano, że mogła zostać otruta, ponieważ jej serce było koloru czarnego, co wyszło na jaw w związku z balsamowaniem zwłok.

Katarzyna Habsburg

Polska królowa, żyła w latach 1533-1572. Rządy sprawowała w latach 1553-1566/72 jako żona Zygmunta II Augusta. Katarzyna przed ożenkiem z Zygmuntem była zamężna z księciem Mantaui, Franciszkiem III Gonzagą, jednak po czterech miesiącach została wdową na skutek śmierci męża w nieoczekiwanych okolicznościach. Katarzyna nie była przychylna ślubowi z Zygmuntem II, ponieważ obwiniała go o śmierć jej starszej siostry, która była wcześniej jego żoną. Również Zygmunt II nie patrzył przychylnie na ślub z Katarzyną, jednak w 1553 roku doszło do jego zawarcia. Małzeństwo nie doczekało się potomka. Od roku 1563 mieszkała na zamku w Radomiu, a w 1566r. wyjechała do Austrii i był to ostatni raz kiedy przebywała w Polsce.

Znane Katarzyny w Polsce

Katarzyna Kobro

Rzeźbiarka pochodzenia niemiecko-rosyjskiego, żyjąca w latach 1898-1951. Słynęła z tworzenia rzeźb będących elementem przestrzeni, wtapiających się w otoczenie. Uważała, że rzeźba nie powinna być zamkniętą bryłą w której wyszczególnić można poszczególne elementy, a każdy jej fragment powinien być jednakowo ważny. W latach 1920-1933 jej udziałem powstało 21 rzeźb. Wystawiano je w największych miastach świata takich jak Paryż, Londyn, Mediolan, Wiedień, Rzym, Amsterdam, Nowy Jork czy Boston. Obecnie w większości znajdują się w Muzeum Sztuki w Łodzi. Dwie rzeźby nie zostały odnalezione, arystyka porzuciła je w czasie ucieczki do Polski.

Katarzyna Figura

Aktorka teatralna, filmowa i telewizyjna. Ukończyła Państwową Wyższą Szkołę Teatralną w Warszawie. Zasłynęła nie tylko umiejętnościami aktorskimi, ale także ponadprzeciętną urodą. Grała w filmach polskich i zagranicznych. Wysąpiła w filmach takich jak Kingsajz (1987), Kiler (1997), Zakochani (2000), Pianista (2002) czy Kariera Nikosia Dyzmy (2002). Często obsadzana w rolach drugoplanowych.

Katarzyna Sobczyk

Piosenkarka, urodziła się w 1945r. w podkarpackim Tyczynie, zmarła w 2010r. w Warszawie. Przez wiele lat związana z zespołem Czerwono-Czarni, do którego dołączyła po sukcesach na festiwalu piosenki w Opolu. Wykonywała między innym utwory takie jak: O mnie się nie martw, Nie wiem czy warto, za które otrzymała I nagrodę Krajowego Festiwalu Piosenki Polskiej w latach 1964 i 1965 oraz Nie bądź taki szybki Bill, nagrodzoną Nagrodą Przewodniczącego Komitetu ds. Radia i Telewizji w roku 1966.

Katarzyna w literaturze

Kaśka Kariatyda

Głowna bohaterka książki o tym samym tytule autorstwa Gabrieli Zapolskiej, autorki m.in. Moralności pani Dulskiej czy Ostatniego promienia. Główna bohaterka ze względów ekonomicznych przeprowadza się ze wsi do miasta, gdzie zetknie się w nową rzeczywistością i obyczajami.

Katarzyna Izmajłowa

Bohaterka opowiadania Nikołaja Leskowa "Powiatowa lady Makbet" z 1864 roku. Opowiada historię dwudziestoczteroletniej Katarzyny, która wychodzi za mąż za znacznie starszego od siebie mężczyznę. Męża bardziej od Katarzyny interesuje prowadzony przez niego biznes, a zaniedbywana żona zakochuje się w służącym męża, z którym wdaje się w romans, co pociągnie za sobą szereg niespodziewanych wydarzeń.

Z imiennika

Znak zodiaku Katarzyny to Panna, jej planetą jest Merkury, natomiast liczbą związaną z imieniem jest 6. Znaczenie imienia czysty pochodzi od greckiego katharos. Co ciekawe, w języku tym występuje bardzo podobne słowo kathaireo, które oznacza burzę lub zabijam, czyli jest niejako przeciwieństwem czystości. Katarzyna jest pełna sprzeczności, jest jednocześnie budowniczym i niszczycielem. Liczba 6 kojarzona jest z harmonią i równowagą, dzięki temu Katarzyny radzą sobie ze spierającymi się wewnątrz nich sprzecznymi siłami.